Шарҳи мабсути Ақидаи Таҳовия (29) – Исро ва Меъроҷ (1)

Матни китоб:

والمعراج حق، وقد أسرى بالنبي (صلى الله عليه (وآله) وسلم) وعرج بشخصه في اليقظة إلى السماء، ثم إلى حيث شاء الله من العلا، وأكرمه الله بما شاء، وأوحى إليه ما أوحى «ما كذب الفؤاد ما رأى» فصلى الله عليه وسلم في الآخرة والأولى

* * *

Тарҷума:

(Имом Таҳовӣ (Раҳматуллоҳи алайҳи) гӯяд:) Ва меъроҷ ҳақ аст ва Паёмбар (Саллаллоҳу алайҳи ва олиҳи) исро шуд (яъне шабона аз Макка ба Масҷидулақсо сайр дода шуд) ва ҷисми он ҷаноб (на танҳо руҳаш) дар бедорӣ (на дар хоб) ба сӯйи осмон боло бурда шуд, сипас то онҷо аз баландӣ, ки Худо хост, (бурда шуд), ва Худованд гиромӣ дошт он ҳазратро ба он чӣ хост, ва ваҳй кард ба ӯ он чиро, ки ваҳй кард, ки “Қалб он чиро, ки мушоҳида кард дурӯғ нагуфт.” (Сураи Наҷм, ояти 11) Пас, дуруд ва салом фиристод Худо бар эшон дар охират ва дунё…

* * *

Шарҳ:

Яке аз рухдодҳои шигифт‏ангез, ки дар садри ислом ва барои шахси Паёмбари Акрам (с) иттифоқ афтод, сафари эъҷозомези “Меъроҷ” аст, ки аз бузургтарин мӯъҷизаҳои Расули Акрам (с) буда ва ақли башарӣ аз дарки ҳақиқати он оҷиз аст. Ин мӯъҷизаи илоҳӣ дар сояи убудият ва бандагии холиси набавӣ (с) ҳосил шуда ва оятҳо ва ривоятҳои бисёре аз он бо азамат ва шукӯҳ ёд кардааст.

Дар ҳақиқат, Меъроҷ сафари Расули Акрам (с) аз замин ба сӯйи арш буд. Дар ин бора ихтилофҳо зиёд аст, баъзе мӯътақиданд, ки ин сафар ҷисмонӣ буд ва иддае бар ин боваранд, ки сафаре руҳонӣ буд. Дар ин маврид дар қисматҳои баъдӣ ба тафсил баҳс хоҳем кард.

Мафҳуми Исро ва Меъроҷ

Вожаи “Исро” дар луғат ба маънои “сайри шабона” аст, ва истилоҳан ба сайри шабонаи ҳазрати Паёмбари Акрам (с) аз Макка ба Масҷидулақсо гуфта мешавад. (Ибни Манзур, Лисонул-араб, ҷ.12, с.382-387)

Ва ‏”Меъроҷ” дар луғат ба маънои “нардбон” ва ба ҳар чизе, ки ба василаи он боло мераванд гуфта мешавад, ва дар истилоҳ сафари шабонаи Расули Акрам (с) аз Масҷидулақсо ба осмонҳо ва расидан ба Сидратулмунтаҳо ва мақоми “Қоба қавсайн”-и илоҳиро гӯянд. (Ибни Манзур, Лисонул-араб, ҷ.2, с.322)

Исро ва Меъроҷ дар Қуръони Карим

1. Дар ояти аввали сураи Исро мехонем:

سُبْحانَ الَّذى اَسْرى بِعَبدِهِ لَیْلا مِنَ الْمَسجِدِ الحَرامِ اِلى الْمَسْجِدِ الاَقْصَى الَّذى بارَکْنا حَوْلَهُ لِنُرِیَهُ مِنْ آیاتِنا اِنَّهُ هُوَ السَّمیعُ الْبَصیر

Пок ва муназзаҳ аст Худое, ки бандаашро дар як шаб аз Масҷидулҳаром ба Масҷидулақсо — ки гирдогирдашро пурбаракат сохтаем — бурд, то бархе аз оятҳои худро ба ӯ нишон диҳем; чаро, ки ӯ шунаво ва биност.”

Дар ин оят танҳо ба муқаддимаи Меъроҷ — яъне ҳаракат аз сарзамини Макка ба Байтулмуқаддас — ишора шуда ва дар бораи рафтан ба осмонҳо баҳсе надорад.

Аз ин оят истифода мешавад, ки сайри мазбур аз худи Масҷидулҳаром сурат гирифта ва тамоми он дар як шаб воқеъ шуда ва ҳадафи ин сафар “мушоҳидаи нишонаҳо ва оятҳои азамати Худованд” будааст.

Зимнан, зоҳири оят ин аст, ки ҷараёни мазкур дар бедорӣ буда на дар хоб; зеро мафҳуми ҷумлаи “اَسْرى بِعَبدِهِ” ин аст, ки Худованд “бандааш”-ро ба чунин мусофирате бурд.

3. Дар оятҳои 13 то 18 сураи Наҷм мефармояд:

وَلَقَد رَءاهُ نَزْلَةً اُخْرى. عِنْدَ سِدرَةِ الْمُنتَهى. عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأوى. اِذْ یَغْشَى السِّدرَةَ ما یَغْشى. ما زاغَ الْبَصَرُ وَما طَغى. لَقَدْ رَأى مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْرى

Ва қатъан бори дигар ӯро дидааст, наздики Сидратулмунтаҳо, дар ҳамонҷо, ки Ҷаннатулмаъвост, он гоҳ ки дарахти Сидраро он чӣ пӯшида буд. Дида (-аш) мунҳариф нагашт ва (аз Худо) дарнагузашт. Ба ростӣ, ки (бархе) оятҳои бузурги Парвардигори худро бидид.”

Хулосаи маънои ин шаш оят ин аст, ки: Паёмбари Акрам (с) барои дуввумин бор фариштаи ваҳй (Ҷабраил)-ро ба сурати аслӣ мушоҳида ва мулоқот кард. (Мартибаи аввал дар оғози нузули ваҳй дар кӯҳи Ҳиро буд.) Ва ин мулоқот дар назди биҳишти ҷовидон сурат гирифт ва чашми Паёмбар (с) дар мушоҳидаи ин манзур дучори хато ва иштибоҳ нашуд ва оятҳо ва нишонаҳои бузурге аз азамати Худоро мушоҳида кард.

Ва агарчӣ дар ин оятҳо тасреҳе ба Меъроҷ ва вуқӯи ин мулоқот ва мушоҳидаи оятҳои азамат дар осмонҳо нашудааст, вале қароини мавҷуд дар Қуръон гувоҳӣ медиҳад, ки ин ҷараён ҳангоми сайри Паёмбар (с) дар осмонҳо рух додааст; аз ҷумла ин ки тасреҳ мекунад, ки мулоқоти мазбур назди биҳишти ҷовидон сурат гирифт. Аз ин рӯ, аксари муфассирон ин оятҳоро марбут ба Меъроҷи Паёмбар (с) дониста ва шарҳи ҷараёни Меъроҷро дар зайли ин оятҳо баён кардаанд.

Ин оятҳо низ зоҳир дар ин аст, ки ин ҳодиса дар бедорӣ иттифоқ афтодааст ва ояти “ما زاغَ الْبَصَرُ وَما طَغى” (Чашми ӯ ҳаргиз мунҳариф нашуд ва туғён накард ва он чӣ дид, воқеият буд), гувоҳи дигаре бар ин мавзӯъ мебошад. Ва ояти “لَقَدْ رَأى مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْرى” (Ӯ порае аз оятҳо ва нишонаҳои бузурги Парвардигорашро дид) низ ҳадафи ин сайри осмониро иҷмолан равшан месозад, ки барои мушоҳидаи осори азамати Парвардигор дар ҷаҳони боло будааст.

Аз ин оятҳо истифода мешавад, ки мавзӯи “Меъроҷ” дар Қуръони Маҷид ба таври иҷмол баён гардидааст. Ва албатта дар ривоёт, ҳодисаи Меъроҷ ба тафсил баён шуда, ки дар зайл яке аз он ривоёт оварда мешавад.

Исро ва Меъроҷ аз назари ривоёт

Бухорӣ дар Саҳеҳи худ аз Анас аз Молик ибни Саъсаъа ривоят мекунад, ки ӯ мегӯяд:

Расули Худо (с) аз шаби Исро барои мо сухан гуфт ва фармуд: ҳангоме ки дар Ҳатим ё Ҳиҷри Исмоил ба паҳлӯ хобида будам, ногаҳон шахсе омад ва синаамро то зери ноф шикофт, қалбамро берун овард, сипас таштеро, ки мамлув аз имон буд оварданд ва қалбамро дар он шустушӯ доданд ва онро пур аз имон карданд ва сари ҷояш гузоштанд.

Он гоҳ чорпои сафеде оварданд, ки аз қотир кучактар ва аз улоғ бузургтар буд ва ҳар гомашро ба андозаи дидаш бармедошт. Маро бар он савор карданд. Ҷабраил маро бурд, то ба осмони дунё расид ва гуфт: дарро боз кунед. Гуфтанд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Гуфтанд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Гуфтанд: оё даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хайрамақдам арз мекунем, чӣ вақти хубе омадааст! Он гоҳ дарро боз карданд. Ҳангоме ки вориди осмони аввал шудам, Одам (алайҳис салом)-ро дидам, Ҷабраил гуфт: ин падарат Одам аст, ба ӯ салом бидеҳ. Ман ҳам ба ӯ салом додам ва ӯ ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй фарзанди солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас Ҷабраил маро боло бурд, то ба осмони дуввум расид ва гуфт: дарро боз кунед. Гуфтанд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Гуфтанд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Пурсиданд: оё даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хайрамақдам арз мекунем, чӣ вақти хубе омадааст! Ҳангоме ки вориди осмони дуввум шудам, писархолаҳоям Яҳё ва Исоро дидам. Ҷабраил гуфт: инҳо Яҳё ва Исо ҳастанд, ба онҳо салом бидеҳ. Ба онон низ салом додам, онҳо ҷавоб доданд ва гуфтанд: хуш омадӣ эй бародари солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас Ҷабраил маро ба осмони севвум бурд ва хост, то дарро боз кунанд. Пурсиданд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Гуфтанд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Пурсиданд: оё ӯ даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хушомад мегӯем, чӣ вақти хубе омадааст! Он гоҳ дарро боз карданд. Ҳангоме ки ворид шудам, Юсуфро дидам. Ҷабраил гуфт: ин Юсуф аст, ба ӯ салом бидеҳ. Ба ӯ ҳам салом додам, ӯ низ ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй бародари солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас Ҷабраил маро ба осмони чаҳорум бурд ва хост, то дарро боз кунанд. Гуфтанд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Гуфтанд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Пурсиданд: оё даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хушомад мегӯем, чӣ вақти хубе омадааст! Он гоҳ дарро боз карданд. Ҳангоме ки ворид шудам ва ба Идрис расидам, Ҷабраил гуфт: ин Идрис аст, ба ӯ салом бидеҳ. Ба ӯ низ салом додам, ӯ ҳам ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй бародари солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас Ҷабраил маро ба осмони панҷум бурд ва хост, то дарро боз кунанд. Гуфтанд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Пурсиданд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Пурсиданд: оё ӯ даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хушомад мегӯем, чӣ вақти хубе омадааст! Ҳангоме ки ворид шудам, Ҳорунро дидам. Ҷабраил гуфт: ин Ҳорун аст, ба ӯ салом бидеҳ. Пас ба ӯ ҳам салом додам, ӯ низ ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй бародари солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас Ҷабраил маро ба осмони шашум бурд ва хост, то дарро боз кунанд. Гуфтанд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Пурсиданд: касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Гуфтанд: оё ӯ даъват шудааст? Гуфт: бале. Гуфтанд: ба ӯ хушомад мегӯем, чӣ вақти хубе омадааст! Ҳангоме ки ворид шудам, Мӯсоро дидам. Ҷабраил гуфт: ин Мӯсо аст, ба ӯ салом бидеҳ. Пас ба ӯ ҳам салом додам, ӯ низ ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй бародари солеҳ ва паёмбари некӯкор! Аммо ҳангоме ки аз ӯ гузаштам, шурӯъ ба гиристан кард. Пурсиданд: чаро гиря мекунӣ? Гуфт: ба хотири ин ки баъд аз ман навҷавоне мабъус шудааст, ки уммати вай бештар аз уммати ман ба биҳишт мераванд.

Сипас Ҷабраил маро ба осмони ҳафтум бурд ва хост, то дарро боз кунанд. Пурсиданд: ту кистӣ? Гуфт: Ҷабраил. Гуфтанд: оё касе ҳамроҳи туст? Гуфт: Муҳаммад ҳамроҳи ман аст. Пурсиданд: оё ӯ даъват шудааст? Гуфт: бале. Нигаҳбони осмон гуфт: ба ӯ хушомад мегӯем, чӣ вақти хубе омадааст. Ҳангоме ки ворид шудам, Иброҳимро дидам. Ҷабраил гуфт: ин падари туст, ба ӯ салом бидеҳ. Ба ӯ низ салом додам, ӯ ҳам ҷавоби саломи маро дод ва гуфт: хуш омадӣ эй фарзанди солеҳ ва паёмбари некӯкор!

Сипас боло бурда шудам, то ба Сидратулмунтаҳо расидам. Ногаҳон дидам, ки меваҳояш ба андозаи кӯзаҳои шаҳри Ҳиҷр ва баргҳои он ба андозаи гӯши фил аст. Ҷабраил гуфт: ин Сидратулмунтаҳост. Ва дар он ҷо нигоҳам ба чаҳор наҳр афтод, ки дуто пинҳон ва дутои дигар ошкор буданд. Пурсидам: эй Ҷабраил! Инҳо чист? Гуфт: ду наҳри пинҳон наҳрҳои биҳиштанд. Ва аммо ду наҳри ошкор Нил ва Фурот мебошанд. Сипас Байтулмаъмурро ба ман нишон доданд. Он гоҳ бароям як зарфи шароб, як зарфи шир ва як зарфи асал оварданд. Ман ширро бардоштам. Ҷабраил гуфт: ин фитратест, ки ту ва умматат бар он ҳастед.

Он гоҳ рӯзона панҷоҳ намоз бароям фарз қарор доданд. Пас баргаштам. Ҳамин ки ба Мӯсо расидам, гуфт: чӣ дастуре ба ту доданд? Гуфтам: дастур доданд, то рӯзона панҷоҳ намоз бихонам. Мӯсо гуфт: уммати ту наметавонад рӯзона панҷоҳ намоз бихонад, савганд ба Худо, ки ман мардумро қабл аз ту озмоиш кардам ва аз Бани Исроил мушкилоти зиёдеро мутаҳаммил шудам. Пас, назди парвардигорат баргард ва аз ӯ бихоҳ, то барои умматат тахфиф (сабукӣ) диҳад. Баргаштам. Пас, Худованд даҳ намоз бароям кам кард. Дубора назди Мӯсо омадам. Мӯсо ҳамон суханони гузаштаашро такрор кард. Дубора баргаштам ва Худованд даҳ намози дигарро кам кард. Бори дигар назди Мӯсо омадам, ӯ ҳамон суханони қаблиашро такрор кард. Пас, баргаштам ва Худованд даҳ намози дигар низ кам кард. Ба сӯйи Мӯсо омадам, дубора ҳамон суханонро такрор кард. Пас, баргаштам ва Худованд дастур дод, то рӯзона даҳ намоз бихонам. Пас, назди Мӯсо омадам ва ӯ ҳамон суханонашро такрор кард, дубора назди Худо баргаштам ва ин бор ба ман дастур дода шуд, то рӯзона панҷ намоз бихонам.

Барои охирин бор назди Мӯсо омадам. Пурсид: чӣ дастуре ба ту доданд? Гуфтам: ба ман дастур доданд, ки рӯзона панҷ намоз бихонам. Мӯсо гуфт: уммати ту наметавонад рӯзона панҷ намоз бихонад ва ман қабл аз ту мардумро озмоиш кардаам ва аз Бан Исроил сахтиҳои зиёде мутаҳаммил шудаам, назди парвардигорат баргард ва аз ӯ бихоҳ, то барои умматат тахфиф бидиҳад. Гуфтам: он қадр аз парвардигорам хостам, ки шарманда шудам. Ҳамакнун, хушнуд ва таслим ҳастам.

Ҳангоме ки аз онҷо гузаштам, ҳотифе нидо дод: фаризаамро қатъӣ намудам ва ба бандагонам тахфиф додам.” (1)

* * *

Ҳол, дар мавриди ҳодисаи “Исро ва Меъроҷ” суолҳое матраҳ аст:

1. Он чӣ дар ин ривоят ва ривоятҳои шабеҳи он омадааст — аз қабили осмонҳои ҳафтгона ва шикофтани синаи ҳазрати Паёмбар (с) ва даровардани қалби он ҷаноб (с) ва шустушӯ додани он ва ғайра… – оё ба ҳамин маъноҳое ҳамл мешаванд, ки зеҳни мо башар ба он маъонӣ унс дорад, ё манзур чизе дигар аст?

2. Оё Паёмбари Акрам (с) бо ҳамин бадани моддӣ як сайри доманадори фазоӣ дар осмонҳо анҷом дода ё ин ҷараён дар олами руъё иттифоқ афтодааст, ва ба иборати дигар, оё Меъроҷ руҳонӣ будааст ё ҷисмонӣ?

… ва чанд суоли дигар, ки дар қисматҳои оянда як-яки он мавриди баҳс ва баррасии дақиқ қарор хоҳад гирифт.

Идома дорад

* * *

Поварақӣ:

(1)

عَنْ مَالِكِ بْنِ صَعْصَعَةَ: أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ (ص) حَدَّثَهُمْ عَنْ لَيْلَةِ أُسْرِيَ بِهِ: «بَيْنَمَا أَنَا فِي الْحَطِيمِ، وَرُبَّمَا قَالَ فِي الْحِجْرِ مُضْطَجِعًا، إِذْ أَتَانِي آتٍ فَقَدَّ، قَالَ: وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ: فَشَقَّ مَا بَيْنَ هَذِهِ إِلَى هَذِهِ، قَالَ الرَّاوِي: مِنْ ثُغْرَةِ نَحْرِهِ إِلَى شِعْرَتِهِ، فَاسْتَخْرَجَ قَلْبِي، ثُمَّ أُتِيتُ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مَمْلُوءَةٍ إِيمَانًا، فَغُسِلَ قَلْبِي، ثُمَّ حُشِيَ، ثُمَّ أُعِيدَ، ثُمَّ أُتِيتُ بِدَابَّةٍ دُونَ الْبَغْلِ وَفَوْقَ الْحِمَارِ أَبْيَضَ، قَالَ الرَّاوِي: هُوَ ـ يَضَعُ خَطْوَهُ عِنْدَ أَقْصَى طَرْفِهِ، فَحُمِلْتُ عَلَيْهِ فَانْطَلَقَ بِي جِبْرِيلُ حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ الدُّنْيَا، فَاسْتَفْتَحَ فَقِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قِيلَ: مَرْحَبًا بِهِ فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَفَتَحَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ فَإِذَا فِيهَا آدَمُ، فَقَالَ: هَذَا أَبُوكَ آدَمُ فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ السَّلامَ، ثُمَّ قَالَ: مَرْحَبًا بِالإِبنِ الصَّالِحِ وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ صَعِدَ بِي حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ الثَّانِيَةَ فَاسْتَفْتَحَ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قِيلَ: مَرْحَبًا بِهِ فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَفَتَحَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ إِذَا يَحْيَى وَعِيسَى وَهُمَا ابْنَا الْخَالَةِ، قَالَ: هَذَا يَحْيَى وَعِيسَى، فَسَلِّمْ عَلَيْهِمَا، فَسَلَّمْتُ فَرَدَّا، ثُمَّ قَالاَ: مَرْحَبًا بِالأَخِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ صَعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الثَّالِثَةِ، فَاسْتَفْتَحَ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قِيلَ: مَرْحَبًا بِهِ، فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَفُتِحَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ، إِذَا يُوسُفُ، قَالَ: هَذَا يُوسُفُ، فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ، ثُمَّ قَالَ: مَرْحَبًا بِالأَخِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ صَعِدَ بِي، حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ الرَّابِعَةَ، فَاسْتَفْتَحَ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: أَوَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قِيلَ: مَرْحَبًا بِهِ فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَفُتِحَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ إِلَى إِدْرِيسَ، قَالَ: هَذَا إِدْرِيسُ، فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ، ثُمَّ قَالَ: مَرْحَبًا بِالأَخِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ صَعِدَ بِي، حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ الْخَامِسَةَ، فَاسْتَفْتَحَ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قِيلَ: مَرْحَبًا بِهِ فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ، فَإِذَا هَارُونُ، قَالَ: هَذَا هَارُونُ، فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ، ثُمَّ قَالَ: مَرْحَبًا بِالأَخِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ صَعِدَ بِي، حَتَّى أَتَى السَّمَاءَ السَّادِسَةَ، فَاسْتَفْتَحَ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: مَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قَالَ: مَرْحَبًا بِهِ فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ، فَإِذَا مُوسَى، قَالَ: هَذَا مُوسَى، فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ، ثُمَّ قَالَ: مَرْحَبًا بِالأَخِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ فَلَمَّا تَجَاوَزْتُ، بَكَى، قِيلَ لَهُ: مَا يُبْكِيكَ؟ قَالَ: أَبْكِي لأَنَّ غُلامًا بُعِثَ بَعْدِي، يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِهِ أَكْثَرُ مِمَّنْ يَدْخُلُهَا مِنْ أُمَّتِي، ثُمَّ صَعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ السَّابِعَةِ، فَاسْتَفْتَحَ جِبْرِيلُ، قِيلَ: مَنْ هَذَا؟ قَالَ: جِبْرِيلُ، قِيلَ: وَمَنْ مَعَكَ؟ قَالَ: مُحَمَّدٌ، قِيلَ: وَقَدْ بُعِثَ إِلَيْهِ؟ قَالَ: نَعَمْ، قَالَ: مَرْحَبًا بِهِ، فَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ، فَلَمَّا خَلَصْتُ، فَإِذَا إِبْرَاهِيمُ، قَالَ: هَذَا أَبُوكَ، فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، قَالَ: فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، فَرَدَّ السَّلامَ، قَالَ: مَرْحَبًا بِالإِبْنِ الصَّالِحِ، وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ، ثُمَّ رُفِعَتْ إِلَيَّ سِدْرَةُ الْمُنْتَهَى، فَإِذَا نَبْقُهَا مِثْلُ قِلالِ هَجَرَ، وَإِذَا وَرَقُهَا مِثْلُ آذَانِ الْفِيَلَةِ، قَالَ: هَذِهِ سِدْرَةُ الْمُنْتَهَى، وَإِذَا أَرْبَعَةُ أَنْهَارٍ: نَهْرَانِ بَاطِنَانِ، وَنَهْرَانِ ظَاهِرَانِ، فَقُلْتُ: مَا هَذَانِ يَا جِبْرِيلُ؟ قَالَ: أَمَّا الْبَاطِنَانِ فَنَهْرَانِ فِي الْجَنَّةِ، وَأَمَّا الظَّاهِرَانِ فَالنِّيلُ وَالْفُرَاتُ، ثُمَّ رُفِعَ لِيَ الْبَيْتُ الْمَعْمُورُ، ثُمَّ أُتِيتُ بِإِنَاءٍ مِنْ خَمْرٍ، وَإِنَاءٍ مِنْ لَبَنٍ، وَإِنَاءٍ مِنْ عَسَلٍ، فَأَخَذْتُ اللَّبَنَ، فَقَالَ: هِيَ الْفِطْرَةُ الَّتِي أَنْتَ عَلَيْهَا وَأُمَّتُكَ، ثُمَّ فُرِضَتْ عَلَيَّ الصَّلَوَاتُ خَمْسِينَ صَلاةً كُلَّ يَوْمٍ، فَرَجَعْتُ، فَمَرَرْتُ عَلَى مُوسَى، فَقَالَ: بِمَا أُمِرْتَ؟ قَالَ: أُمِرْتُ بِخَمْسِينَ صَلاةً كُلَّ يَوْمٍ، قَالَ: إِنَّ أُمَّتَكَ لا تَسْتَطِيعُ خَمْسِينَ صَلاةً كُلَّ يَوْمٍ، وَإِنِّي وَاللَّهِ قَدْ جَرَّبْتُ النَّاسَ قَبْلَكَ، وَعَالَجْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَشَدَّ الْمُعَالَجَةِ، فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَاسْأَلْهُ التَّخْفِيفَ لأُمَّتِكَ، فَرَجَعْتُ فَوَضَعَ عَنِّي عَشْرًا، فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى، فَقَالَ: مِثْلَهُ فَرَجَعْتُ فَوَضَعَ عَنِّي عَشْرًا، فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى، فَقََالَ مِثْلَهُ، فَرَجَعْتُ فَوَضَعَ عَنِّي عَشْرًا، فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى، فَقَالَ مِثْلَهُ، فَرَجَعْتُ، فَأُمِرْتُ بِعَشْرِ صَلَوَاتٍ كُلَّ يَوْمٍ، فَرَجَعْتُ، فَقَالَ مِثْلَهُ، فَرَجَعْتُ، فَأُمِرْتُ بِخَمْسِ صَلَوَاتٍ كُلَّ يَوْمٍ، فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى، فَقَالَ: بِمَ أُمِرْتَ؟ قُلْتُ أُمِرْتُ بِخَمْسِ صَلَوَاتٍ كُلَّ يَوْمٍ، قَالَ: إِنَّ أُمَّتَكَ لا تَسْتَطِيعُ خَمْسَ صَلَوَاتٍ كُلَّ يَوْمٍ، وَإِنِّي قَدْ جَرَّبْتُ النَّاسَ قَبْلَكَ، وَعَالَجْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَشَدَّ الْمُعَالَجَةِ، فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَاسْأَلْهُ التَّخْفِيفَ لأُمَّتِكَ، قَالَ: سَأَلْتُ رَبِّي حَتَّى اسْتَحْيَيْتُ، وَلَكِنِّي أَرْضَى وَأُسَلِّمُ، قَالَ: فَلَمَّا جَاوَزْتُ، نَادَى مُنَادٍ: أَمْضَيْتُ فَرِيضَتِي، وَخَفَّفْتُ عَنْ عِبَادِي

* * *

Қисматҳои дигари шарҳи мабсути Ақидаи Таҳовия



Рубрики:Ақоиди исломӣ, Ислом

Метки: , , , , , , , , , ,

Добавить комментарий

Заполните поля или щелкните по значку, чтобы оставить свой комментарий:

Логотип WordPress.com

Для комментария используется ваша учётная запись WordPress.com. Выход / Изменить )

Фотография Twitter

Для комментария используется ваша учётная запись Twitter. Выход / Изменить )

Фотография Facebook

Для комментария используется ваша учётная запись Facebook. Выход / Изменить )

Google+ photo

Для комментария используется ваша учётная запись Google+. Выход / Изменить )

Connecting to %s

%d такие блоггеры, как: