Рубрика: Достон ва ҳикоёт

Ҳикояте аз Гулистон

Ҷолинус аблаҳеро дид, даст дар гиребони донишманде зада ва беҳурматӣ ҳамекард. Гуфт: — Агар ин доно будӣ, кори вай бо нодон бад-ин ҷо нарасидӣ. Ду оқилро набошад кину пайкор, На доное ситезад бо сабукбор. Агар нодон ба ваҳшат сахт гӯяд, Хирадмандаш ба нармӣ дил биҷӯяд. Ду соҳибдил нигаҳ […]

Достони Ибни Сирин

Ҳикояте, ки мехоҳам инҷо барои азизон нақл кунам, як ҳикояти бисёр дарсомӯз аст, дар бораи ин аст, ки чӣ гуна ишқу алоқа чашму гӯши инсонро кару кӯр мекунад ва ӯ ҳозир мешавад дар роҳи расидан ба муродаш, ба ҳар коре даст ёзад. Ин ҳикоят дар бораи Муҳаммад ибни […]

Ду достони дарсомӯз аз “Насиҳатул-мулук”

Ҳар куҷо бошед, марг шуморо мегирад Имом Ғаззолӣ (р) дар “Насиҳатул-мулук” овардааст: Ривоят кунанд, ки малакулмавт (ҳазрати Азроил) як рӯз ба назди Сулаймон (а) шуд ва чанд бор дар яке нигарист аз надимон. (Яъне чанд бор ба яке аз надимон нигоҳ кард.) Вай (Ҳазрати Азроил) чун берун шуд, […]

Достони падари Абдуллоҳ ибни Муборак

Имом Абӯҳомиди Ғаззолӣ (р) дар “Насиҳатул-мулук” овардааст: “Дар Марв марде буд, ӯро Нӯҳ ибни Марям гуфтандӣ ва қозии Марв буд ва ҳам риёсат дошт. Ва ӯро неъмат бисёр буд ва духтаре некӯрӯй дошт. Ва бисёр кас аз раисон ӯро (духтарро) мехостанд ва падар мутаҳайир буд ва намедонист, ки […]

Ду ҳикоят дар бораи Паёмбари Акрам (с)

Дӯст надорам миёни шумо як сару гардан болотар бошам Ҳамин ки Расули Акрам (Саллаллоҳу алайҳи ва олиҳи) ва асҳоб аз маркабҳо фуруд омаданд ва борҳоро бар замин ниҳоданд, тасмими ҷамъият бар ин шуд, ки барои ғизо гӯсфандеро зибҳу омода кунанд. Яке аз асҳоб гуфт: — Сар буридани гӯсфанд […]

Берунӣ ва шоири дарборӣ

Рӯзе Абӯрайҳон дарс ба шогирдон мегуфт, ки хунрезу қотиле пой ба маҳалли дарсу баҳс ниҳод. Шогирдон бо хашм ба ӯ менигаристанд ва дар дил ҳазор дашном ба ӯ медоданд, ки чаро музоҳими омӯхтани онҳо шудааст. Он марди расво рӯй ба Абӯрайҳон намуда чанд суоли содда намуд ва рафт. […]

Достони Ҷоҳиз ва як зан

Ҷоҳиз (Абӯусмон Амр ибни Баҳр, 775-868) яке аз наводири рӯзгор буд, ӯ адибе тавоно, хушсухан ва донишманди барҷастае аст. Аммо чеҳрааш бисёр зишт буд, ба ҳадде ки шоири араб дар бораи ӯ гуфта: لو یمسخ الخنزیر مسخا ثانیا ما كان الادون قبح الجاحظ Яъне, “агар хук дубора масх […]

Чаҳор ҳикояти омӯзанда

Қуръон ва Наполеон Як китоб ҳаст ба номи “Достонҳои сураи Ҳамд” таълифи Алӣ Мирхалафзода, китоби гаронмояе аст. Муаллиф дар ин китоб достонҳо ва ҳикоятҳои марбут ба сураи Ҳамд ва гоҳе достонҳое дар бораи Қуръонро гирд оварда, аз ҳар манбаъ ва маъхазе. Як достон оварда ба нақл аз як […]

Муш ва сирри Худо

Дар “Асрори тавҳид” аст, ки рӯзе яке назди шайх Абӯсаъиди Абулхайр (аз урафо ва сӯфияи маъруф) омад ва гуфт: — Эй шайх! Омадаам, то аз асрори Ҳақ чизе ба ман биёмӯзӣ. Шайх гуфт: — Бозгард то фардо. Он мард бозгашт. Шайх ба муридонаш бифармуд, то муше бигирифтанд ва […]

Ду ҳикояти дарсомӯз

Дузд Дар “Тазкиратул-авлиё” овардааст, ки дузде ба хонаи Аҳмади Хизравайҳ (аз урафои номдор) рафт ва бисёр бигашт, аммо чизе наёфт, ки қобили дуздӣ бошад. Хост, ки навмед бозгардад, ки ногаҳон Аҳмад ӯро садо зад ва гуфт: — Эй ҷавон! Сатлро бардор ва аз чоҳ об бикаш ва вузӯ […]

Се ҳикояти воқеӣ ва дарсомӯз

Дуои модар Аз Аллома Замахшарӣ (соҳиби тафсири Кашшоф, ки пояш ланг буд) пурсиданд: — Сабаби қатъи пойи ту чӣ буд? Гуфт: — Ба ҳангоми кӯдакӣ гунҷишкеро ба даст овардам ва парҳояшро кандам ва сипас ба пояш нахе бастам. Рӯзе гунҷишк фирор кард ва дар сӯрохӣ фурӯ рафт. Аз […]