Ирфони амалӣ

Тариқати Қодирия

Сайидюнуси Истаравшанӣ Тариқати Қодирия яке дигар аз туруқи тасаввуф мебошад. Дар бораи асли тариқат ва ин ки чаро ба дастаҳое гуногун тақсим шуда, дар мақолаи “Тариқати Нақшбандия” баҳс кардем ва ниёзе ба такрори он нест. Бунёнгузори тариқати Қодирия Тариқати Қодирия,… Read More ›

Тариқати Нақшбандия

Сайидюнуси Истаравшанӣ Маъруф аст, ки “Анносу аъдоу мо ҷаҳилу”, яъне мардум нисбат ба чизе, ки намедонанд ва аз он огоҳ нестанд душмананд. Дар гузашта ва имрӯз, касоне буданд ва ҳастанд, ки бар сӯфиён ва асҳоби тариқат тохтаанд; ононро ба ҷаҳлу… Read More ›

Меҳмони туам, эй ҷон, зинҳор махусб имшаб

Шаби қадр аз забони Мавлоно Дар ашъори шуарои порсигӯ намунаҳои қобили таваҷҷӯҳе аз ишороти эшон ба шаби қадр вуҷуд дорад. Бештарин ва дилкаштарини ашъор дар санои рамазон ва рӯзаро дар шеъри Мавлоно метавон ёфт. Ба ҳамон қиёс, бештарин ашъоре, ки… Read More ›

Мансури Ҳаллоҷ (3)

Бахши севвум ва поёнӣ Оё Ҳаллоҷ мебоист ба дор овехта мешуд? Дар қисмати севвум ва поёнии ин силсиламақолот, мехоҳам баҳсе биёроям дар ин бора, ки оё ба дор овехтани Мансури Ҳаллоҷ, коре дуруст буд ё на? Натиҷаи ин кор оё… Read More ›

Мансури Ҳаллоҷ (2)

Бахши дуввум Мазҳаби Ҳаллоҷ Ба Ҳаллоҷ наметавон мазҳаб ва ҳатто дини хоссеро нисбат дод, чунонки худ гуфтааст: “Ҳеч мазҳабе нагирифтаам ва он чӣ душвортар аст бар нафс, ихтиёр кардаам”. Ва низ вақте аз ӯ пурсиданд, чӣ мазҳабе дорӣ? Посух дод:… Read More ›

Мансури Ҳаллоҷ (1)

Бахши аввал Ҳусайн ибни Мансури Ҳаллоҷ сӯфии машҳури садаи севвум ва чаҳоруми ҳиҷрист. Номи ҷадди Ҳаллоҷро Муҳаммо ва кунияи худи ӯро Абӯабдуллоҳ ва Абӯмуғис навиштаанд. Зиндагӣ, андеша ва ба вижа кушта шудани Ҳаллоҷ, дар торихи тасаввуф пайваста маъракаи орои мутақобил… Read More ›

Дард

Мавлоно гӯяд: “Дард аст, ки одамиро раҳбар аст. Дар ҳар коре, ки ҳаст, то ӯро дарди он кор ва ҳавасу ишқи он кор дар дарун нахезад, ӯ қасди он кор накунад ва он кор бе дард ӯро муяссар нашавад, хоҳ… Read More ›

Рамзи муваффақияти урафо ва сӯфия

Сайидюнуси Истаравшанӣ Ҳамин дишаб дар фазои маҷозӣ гапу гуфтугӯе доштам бо яке аз бародарони бароям бисёр азиз дар бораи ишколу эродҳое, ки баъзеҳо бар урафо ва сӯфия мегиранд ва ин ки “бидъаткор” ҳастанд ва аз ин қабил ҳарфҳо, ки бисёр… Read More ›

Гӯшанишинӣ дар мактаби тасаввуфи асил

Ба қалами: Абдуллоҳ Оқилзода إدفن وجودك في أرض الخمول، فما نبت مما لم يدفن لا يتم نتاجه “Худро дар сарзамини гумномӣ дафн намо, зеро он донаҳое, ки бидуни зери хок гаштан мерӯянд, ҳосили хуб намедиҳанд.” Шарҳ: Шайх Ибни Аббоди Рундӣ… Read More ›

Лаззати маънавӣ

Сайидюнуси Истаравшанӣ Яке аз вижагиҳои инсон ниёз ба лаззат аст; ҳам ҷисми ӯ лаззатхоҳ аст ва ҳам руҳаш, бо ин тафовут, ки лаззати ҷисмонӣ ҳамагонӣ ва зудрас аст, вале лаззати маънавӣ чунин нест ва ҳар кас аз он баҳраманд нахоҳад… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (14, қисмати поёнӣ)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати поёнӣ) Ғурбати инсон дар ҷаҳон Ба дунболи ин масъала дар бораи инсон, як масъалаи дигар дар миёни урафо матраҳ аст, ки тобеъи ин масъала аст, ва он масъалае аст, ки ба номи “ғурбати инсон дар… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (13)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 13) Инсон дар ирфон Масъалаи дигар масъалаи инсон аст, ки қаблан арз кардем. Дар Ҳофиз роҷеъ ба “биниши ирфонӣ дар бораи инсон” зиёд сухан омада ва хеле олӣ. Боз назари ориф дар бораи инсон, бо… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (12)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 12) Низоми аҳсан Яке аз мабоҳисе, ки дар ҷаҳонбинии ирфонӣ матраҳ аст ва қаблан ишора кардем, масъалае аст, ки фалосифа онро ба унвони масъалаи “низоми аҳсан” унвон мекунанд. Масъалае аст дар фалсафа ва барои файласуфон,… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (11)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 11) Таҷаллӣ Матлаби дуввум, масъалаи таҷаллии воҳид аст. Дар масъалаи хилқат (ҳоло мо мактаби илоҳиюнро дорем мегӯем), аз назари мутакаллимон, Худо фоъили ашёст ва ба адади ашё ҳам фоъилияти Худованд касрат дорад: Худо ин шайъро… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (10)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 10) Ваҳдати вуҷуд Аввал меойем суроғи масъалаи “ваҳдати вуҷуд”, ки гуфтем, меҳвари ҷаҳонбинии ирфонӣ аст. Аслан, ваҳдати вуҷуд чист? Як тавзеҳи мухтасар бояд арз кунам. Ваҳдати вуҷуд аз он андешаҳоест, ки камтар касе ба умқи… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (9)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 9) Он чӣ дар ҷаласоти пеш баҳс кардем, дар воқеъ ҷанбаи муқаддимӣ дошт барои он чӣ ки аз ин ба баъд мехоҳем баҳс кунем… Ва арз кардем, аз вақте ки Ҳофиз аз дасти ҳамтипҳои худаш… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (8)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 8) Идеулужии Ҳофиз тибқи он назария: а) Дам ғанимат шумурдан: Яке аз натиҷагириҳо он чизест, ки Ҳофиз ба сурати “дам” баён мекунад, камо ин ки ин масъалаи “дам” дар шеъри Хайём ҳам зиёд аст, ки… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (7)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 7) Фарзияи севвум: Ҳофиз ашъорашро дар адвори мухталифи умри худ гуфтааст Ба инҷо расидем, ки баъзе дигар омаданд гуфтанд: Ҳофиз ин ашъорро дар адвори мухталифе аз умри худаш гуфтааст ва адворро ҳам таъйин карданд. Гуфтанд:… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (6)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 6) То инҷо мо расидем ба ин матлаб, ки Ҳофиз гулест аз як бӯстон. Бӯстонеро шумо дар назар бигиред, ки сад ҳазор метр мураббаъ аст ва дар он даҳҳо ҳазор гул вуҷуд дорад ва як… Read More ›

Ирфони Ҳофиз (5)

(Силсиласуханрониҳои Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ, қисмати 5) Муҳйиддини Арабӣ, падари ирфони исломӣ Қаблан ҳам арз кардем, ки яке аз урафое, ки илҳомдиҳандаи ҳамаи навобиғи ирфонӣ аст, ки аз қарни 7-ум ба баъд омадаанд, Муҳйиддини Арабӣ аст. Муҳйиддини Арабӣ хоҳ нохоҳ падари… Read More ›