Рӯшанфикрӣ ва рӯшанфикрон

Барои Тоҷикистон, инсонсозӣ муҳимтар аз хонасозӣ аст

Ба муносибати солрӯзи вафоти ҳазрати Мавлоно Сайидюнуси Истаравшанӣ 17 декабр солрӯзи даргузашти ҳазрати Мавлонои Балхӣ аст. Дар ин навиштор, намехоҳам ба муаррифии Мавлоно бипардозам ва дар бораи шарҳи зиндагии ӯ бинависам. Боварам ин аст, ки бештари тоҷикон бо шарҳи ҳоли… Read More ›

Мулло Алии Қушчии Самарқандӣ

Ба муносибати солгарди вафоти Мулло Алии Қушчӣ Алоуддин Алӣ ибни Муҳаммади Самарқандӣ маъруф ба Мулло Алии Қушчӣ (1403-1474), мутакаллим, риёзидон ва мунаҷҷим, аз машоҳири уламо ва аз фуқаҳои ҷаҳони ислом ва яке аз барҷастарин мутакаллимон буд. Мулло Алии Қушчӣ дар… Read More ›

Забони миллии тоҷикон порсӣ аст!

Ба қалами Дориюши Раҷабиён (Дар посух ба мақолаи “Забони миллати тоҷик – забони тоҷикист!” ба қалами Фарҳод Раҳимӣ, раиси Фарҳангистони ъулуми Тоҷикистон) Мақолаи Фарҳоди Раҳимӣ, раиси Фарҳангистони ъулуми Тоҷикистон, аз ҳамон ъунвони худ то ба поёни матлаб бо ҳувияти тоҷикон… Read More ›

Дар қарни 21, тоҷик чӣ гуна метавонад дар ҷаҳон барои худ “ҷойгоҳ” пайдо бикунад?

Сайидюнуси Истаравшанӣ Яке аз фарқҳои асосии қарни 21 бо қарнҳои пешин ва ҳатто бо қарни 20-ум, дар ин аст, ки имрӯз, миёни кишварҳо ва миёни одамони мавҷуд дар кураи замин, дигар ҳеч деворе вуҷуд надорад ва одамҳо бо ҳам хеле… Read More ›

Бедил ва “корманди илм”

Ба қалами Ҳафиз Бобоёров Дар Академияи илмҳои Тоҷикистон ҳамоиши ҷашнӣ бахшида ба Бедил баргузор гардид. Аммо агар қазияи “корманди илмӣ” намебуд, шояд бисёриҳо аз воқеияти илму дониш дар ниҳоде, ки худ ба таҳқиқи илмӣ машғул аст, огаҳ намешуданд. Хуб аст,… Read More ›

Миҳан ва Ислом

Сайидюнуси Истаравшанӣ Мусалмон (манзурам, мусалмони пойбанд ба динаш аст) оё наметавонад миллатдӯст ва ё миллатсоз бошад? Бо ин ки ин пиндор аз реша бе поя ва асос аст ва воқеиятҳо онро такзиб мекунанд, аммо чун баъзе аз азизон бар ин… Read More ›

Ваҳдати исломӣ дар андешаи Сайидҷамол

Даъват ба иттиҳод ва ҳамбастагӣ ва парҳез аз гусастагӣ, аз масоили муҳимми ислом аст ва Худованд дар Қуръони Карим моро даъват ба иттиҳод ва ҳамбастагӣ намудааст. Сайидҷамолуддини Асадободӣ маъруф ба Афғонӣ (1839-1897), бидуни шак яке аз аввалин ва муҳимтарин мунодиёни… Read More ›

Муҳаммад (с) аз нигоҳи дигарон (2)

Ба муносибати вилодати босаодати ҳазрати Муҳаммад (с) Бахши дуввум Хуштар он бошад, ки сирри дилбарон, Гуфта ояд дар ҳадиси дигарон. Ҳумои саодат Ҷорҷ Бернард Шоу (George Bernard Shaw, 1856–1905), драманависи ирландӣ, ки аз машҳуртарин чеҳраҳои адабиёти муосир ва ҳамтои Шекспир… Read More ›

Муҳаммад (с) аз нигоҳи дигарон (1)

Ба муносибати вилодати босаодати ҳазрати Муҳаммад (с) Бахши аввал Хуштар он бошад, ки сирри дилбарон, Гуфта ояд дар ҳадиси дигарон. Шахсияти Паёмбари Худо ҳазрати Муҳаммади Мустафо (Саллаллоҳу алайҳи ва олиҳӣ ва саллам) дар назди аҳли хирад бениёз аз ҳар гуна… Read More ›

Ҳазрати Муҳаммад (с) дар баёни Алии Шариатӣ

Ба муносибати милоди фархундаи ҳазрати Муҳаммад (с) Ба ростӣ метавон гуфт, ки Муҳаммадро… “бояд аз нав дид”, “аз нав шинохт”. Ӯро бо нигоҳе, ки ашё ва ашхосро менигарем, набояд нигарист. Бояд аз равоншиносӣ, ҷомеашиносӣ ва таърих, нигоҳе тоза сохт ва… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (14, қисмати поёнӣ)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Натиҷа Натиҷае, ки амалан аз баррасии иллатҳо ва омилҳои гароишҳои моддӣ бояд бигирем чист? Муҷаддадан бояд эътироф кунам, ки муддаӣ нестам ин баррасӣ як баррасии ҷомеъ ва комил аст. Мумкин аст… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (13)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Сангари қаҳрамонӣ ва пархошгарӣ Иллатҳо ва авомиле, ки қаблан таҳти унвонҳои “норасоии мафоҳими калисоӣ”, “норасоии мафоҳими фалсафӣ”, “норасоии мафоҳими иҷтимоӣ ва сиёсӣ”, “нақси равишҳои таблиғӣ” ва “номусоид будани фазои ахлоқӣ ва… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (12)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Муҳити ахлоқӣ ва иҷтимоии номусоид Иллати дигари гароишҳои моддӣ ин аст, ки фазои руҳӣ ва ахлоқии инсон бо андешаи Худошиносӣ ва Худопарастӣ номусоид бошад. Худошиносӣ ва Худопарастӣ табъан мусталзими як навъ… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (11)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Норасоии мафоҳими иҷтимоӣ ва сиёсӣ Севвумин иллати гароишҳои моддӣ, норасоии бархе мафоҳими иҷтимоӣ ва сиёсӣ будааст. Дар таърихи фалсафаи сиёсӣ мехонем, ки он гоҳ ки мафоҳими хосси иҷтимоӣ ва сиёсӣ дар… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (10)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Посухи ишколҳои Дэвид Юм бар бурҳони назм Инак, баррасии эродҳои Дэвид Юм бар бурҳони назм: 1) Ин ки оқои Юм пиндоштааст, ки бурҳони назм моҳияти таҷрибӣ дорад монанди ҳамаи бурҳонҳои таҷрибии… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (9)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Бурҳони назм (1) Соддатарин ва умумитарин бурҳоне, ки бар вуҷуди Худованд иқома мешавад, “бурҳони назм” аст. Қуръони Карим мавҷудоти ҷаҳонро ба унвони “оёт” яъне алоим ва нишонаҳое аз Худованд ёд мекунад…. Read More ›

Номус ва сиёсат (3)

Ба қалами Меҳмоншоҳ Шарифзода Бахши севвум “Мардуми ин минтақа баъди омадани арабҳо ҳам имкони гуфтугӯи фарҳангиро пайдо карданд ва тавонистанд давлати худро ташкил кунанд. Бубинед, воқеан ҳуҷуми арабҳо ба таърихи гузаштаи ин мардум хотима бахшид, ва онҳо таърихи нави худро… Read More ›

Сабабҳои гароиш ба материализм (8)

(Илали гароиш ба моддигарӣ, ба қалами Устод Муртазо Мутаҳҳарӣ) Мафҳуми офариниш Аз ҷумлаи сардаргумиҳои ғарбӣ аз ноҳияи фалсафӣ, ки ба масъалаи иллият марбут мешавад, таҳлил ва баррасии офариниш аст. Офариниш ё хилқат яъне чӣ? Оё офариниш ба маънии ин аст,… Read More ›

Ленин

Ба баҳонаи 100-умин солрӯзи Инқилоби Октябр 7 ноябр дар тақвими Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравӣ ба унвони Иди пирӯзии Инқилоби Октябр ҷашн гирифта мешуд. Ба ҳамин муносибат, шоиста дидем, то дар бораи бунёнгузори ин инқилоб яъне Владимир Илич Ленин андаке бинависем. Ленин… Read More ›

Темур Варқӣ хостори таъсиси як гурӯҳи ҳирфаӣ тавассути рӯзноманигорони муҳоҷир шуд

Темур Варқӣ, шоир, рӯзноманигор ва фаъоли фарҳангӣ ва иҷтимоии маъруфи тоҷик, дар суханоне дар мизи гирди “Тоҷикистон: саркӯби расонаҳо ва журналистони мустақил бо баҳонаи таъмини амнияти миллӣ”, ки дар 2 ноябри соли ҷорӣ дар Вен пойтахти Утриш (Австрия) баргузор шуд,… Read More ›