Рубрика: Фалсафа ва равиши реализм

Фалсафа ва равиши реализм (197)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (30) Хайру шарр ва саодату шақоват Матни мақола: Шак нест, ки дар ҷаҳони модда шарру фасод ва бадбахтиҳо ва нокомиҳои бисёре мавҷуд аст, ки ҳеч гуна тардиде дар воқеияти онҳо наметавон дошт, ва аз сӯи дигар ҷаҳон ва аҷзои ҷаҳон дар воқеият ва ҳастии […]

Фалсафа ва равиши реализм (196)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (29) Қазо ва қадар (2) Матни мақола Усуле чанд: 1) Дар мақолаҳои 8 ва 9 мубарҳан сохтем, ки чизҳое, ки дорои воқеият буда ва дар хориҷ ҳастанд, аз зарурат ва вуҷуби вуҷуд холӣ нестанд. Ҳар чӣ дар хориҷ аст, аз он ҷиҳат, ки дар […]

Фалсафа ва равиши реализм (195)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (28) Қазо ва қадар (1) Ин масъала, севвумин масъала аз мабоҳиси марбут ба афъоли илоҳӣ аст. Дар ин масъала, қазо ва қадар яъне навъи робита ва пайванди ашё ва махлуқот аз назари ҳатмияту қатъият, ва аз назари ҳудуду андозаҳо, ва аз назари мизони дахолати […]

Фалсафа ва равиши реализм (194)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (27) Касрат ва тартиби қиёсии аҷзои ҷаҳон Матни мақола Ҳамин ҷаҳони офариниш, ки нисбат ба офаринандаи худ як воҳид мебошад, дар матни худ ихтилофоте дорад. Чунонки дар мақолаи 3 ба субут расид, мо ду қисм идрокот доштем, ки аз модда муҷаррад буда ва аҳкоми […]

Фалсафа ва равиши реализм (193)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (26) Офариниши ҷаҳон (2) Матни мақола Ҳамин ки ин назарияро пазируфтем, ки “ҷаҳон офаридгоре дорад”, билофосила дар пайи он ин назарияро низ пазируфтаем, ки: “ҷаҳон, кору офаридаи ӯст”. Албатта, дар асари одате, ки фикри мо ба воситаи унси доимии худ ба ҳаводиси замонӣ ва […]

Фалсафа ва равиши реализм (192)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (25) Офариниши ҷаҳон (1) Акнун навбати баҳс дар афъоли зоти Борӣ Таъолост ва ин севвумин мабоҳиси илоҳиёт аст. Бахши зот ва бахши сифот қаблан баҳс шуд. Пеш аз он ки вориди масоили марбут ба феъли Борӣ бишавем, як нуктаро бояд тарҳ кунем. Мумкин аст […]

Фалсафа ва равиши реализм (191)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (24) Худои ҳастӣ ҳамаи камолоти ҳастиро дорад (4) Матни мақола Чунонки як нигоҳи содда ба бурҳонҳои гузашта, дар исботи яктоӣ ва танҳоӣ (нафйи касрат ва нафйи ширкат)-и Худои ҳастӣ кофӣ буд, ҳамчунин таъаммули ҷузъӣ субути ин назарияро, ки “Худои ҳастӣ ҳамаи камолоти ҳастиро дорад” […]

Фалсафа ва равиши реализм (190)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (23) Худои ҳастӣ ҳамаи камолоти ҳастиро дорад (3) Дар “Кофӣ” “ Бобун-наҳй ъанис-сифати би ғайри мо васафа биҳи нафсаҳу” суолу ҷавобе катбӣ, ки миёни Абдурраҳим Қасир ва Имом Содиқ алайҳис-салом ба василаи Абдулмалик ибни Аъйан мубодила шудааст, нақл шудааст. Муфоди суол ин аст: “Мардуме […]

Фалсафа ва равиши реализм (189)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (22) Худои ҳастӣ ҳамаи камолоти ҳастиро дорад (2) Аммо ишколи дуввум: ин ишкол марбут аст ба ҳудуди тавоноии ақл. Мо дар мақолоти гузаштаи “Усули фалсафа” мукаррар дар бораи ҳудуди тавоноии ақл баҳс кардаем, назариёти донишмандонеро, ки муддаӣ шудаанд тавоноии ақл маҳдуд аст ба таҷриду […]

Фалсафа ва равиши реализм (188)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (21) Худои ҳастӣ ҳамаи камолоти ҳастиро дорад (1) Аз ин ҷо баҳси сифоти Худованд оғоз мешавад. Баҳс дар ин аст, ки Худовандро бо чӣ сифоте бояд тавсиф кунем? Чӣ сифотеро бояд аз ӯ салб кунем? Миқёси мо дар исбот ва ё нафйи порае аз […]

Фалсафа ва равиши реализм (187)

Ҷаҳони офариниш офаридгоре дорад (20) Исботи ягонагии Худо аз роҳи фалсафа (3) Матни мақола Бо таваҷҷӯҳ ба он чи дар қисмати пешин гуфта шуд, метавон гуфт, ки башар аз рӯзе, ки ба фикри Худо афтода ваҳдаташро низ табъан исбот мекардааст. Ишкол Мумкин аст бархе аз кунҷковон ба мо […]