Рубрика: Ҷумлаҳои ҳикматомез

Забон ва хатти форсӣ гарави бақои миллати тоҷиканд

Нуздаҳ гуфтаҳо дар соли нуздаҳ (Баргузида аз навиштаҳои муаррих Луқмон Бойматов) 1. Роҳи илм аз сиёсат ҷудост. Донише, ки бепоя аст, бар рӯй ниқоби сиёсат мекашад. 2. Фасод ҷурм аст ва фосид муҷрим. Мардуме, ки аз фасоду фосидон ҳимоят мекунанд, худ шарикони фасод ва ёрони фосидонанд. 3. Хоки […]

Чанд панд аз чанд ҳаким

* Бишр ибни Ҳорис гӯяд: ду сифат мардумро ҳалок карда: ғайбат ва худписандӣ. * Афлотун гӯяд: нодон душмани хеш аст, чӣ гуна дӯсти дигарон мешавад? Он ки ҳимматаш шикам аст, қиматаш фаровардаи он аст. * Аз Дюжан (Diogenes), файласуф ва ҳакими юнонӣ пурсиданд: кадомин сифат саранҷомаш беҳтар аст? […]

Пандҳои ҳакимон

* Ҳакиме гӯяд: оқил бояд ду ойина дошта бошад: дар яке, бадиҳои хеш бинад, то худро ҳақир бибинад ва битавонад айбҳояшро ислоҳ кунад. Ва дар ойинаи дигар, хубиҳои дигарон бинад, то он чӣ битавонад, ба чанг оварад ва худро бад-онҳо биёрояд. * Ду чиз аст, ки то ҳаст, […]

Андарзи ҳакимон

* Аввали ғазаб девонагӣ аст ва охираш пушаймонӣ. * Сахттарин ҷиҳод, набард бо хашм аст. * Аз Афлотун пурсиданд: ба чӣ васила метавон аз душман интиқом гирифт? Гуфт: ба фазлу карам. * Буқрот гуфта: инсоният яъне тавозӯъ дар ҳоли давлат, афв ҳангоми қудрат, саховат ҳангоми тангдастӣ ва атои […]

Панди ҳакимон

* Аз ҳакиме пурсиданд: тавозуъ чист? Гуфт: такаббур бо тавонгарон. (Насоеҳ) * Аҷаб аз касонест, ки бузургӣ мекунанд, бо ин ки ду мартиба аз маҷрои бавл убур кардаанд. (Буқрот) * Аз он қавм набош, ки ошкоро шайтонро лаън кунанд ва дар ниҳон фармонаш баранд. (Буқрот) * Бадтарини зимодорон […]

Аз пандҳои ҳакимон

* Ҳар кӣ айби хеш ҷӯяд, руҳаш пок шавад. * Тамаъ озодро банда мекунад ва қаноат бардаро озод. * Забон ҳаҷмаш кучак ва гуноҳаш бузург аст. * Дӯсти ту касе аст, ки ба ту рост гӯяд, на тасдиқат кунад. * Дар хайр исроф нест, чунон ки дар исроф […]

Чанд ҳикмат аз Имом Абӯҳомиди Ғаззолӣ (р)

1. «Илми бе амал девонагӣ аст ва амали бе илм шуданӣ нест. Илме, ки туро аз гуноҳон бознадорад ва ба итоати маъбуд водор накунад, фардои қиёмат туро аз оташи дӯзах бознахоҳад дошт. Агар имрӯз ба донишат амал накунӣ ва дар садади ҷуброни рӯзҳои гузашта барнаёӣ, рӯзи қиёмат аз […]

Ҳикматҳое аз ҳакимон

* Аз гуфтори беҳуда бипарҳез, ки айби наҳуфтаро ошкор ва душмани хуфтаро бедор мекунад. * Гуфтори ҳар кас муаррифи ақлу фазилати ӯст. * Мардро ба гуфтор шиносанд ва ба амал тавсиф кунанд. * Ҳар кӣ дӯстонро таҳқир кунад, танҳо монад. * Ҳар кӣ ҳамсоягонро хор кунад, иззат наёбад. […]

Садои табли холии таърих

(Чанд ҳикмат аз забони муаррих Луқмон Бойматов) Инсон будан шараф аст Бисёр меандешем, вале бар сари андешаҳои хеш намеандешем. Ҳам акнун аҷаб рӯзгоре сохтаем. — Беадабе, ки одоби сухан гуфтан ва муоишратро бо хокиён намедонад, орзуи тасарруфи саморо дорад. — Бешарафе, ки пиндору кирдори неки гузаштагонашро ночизу беарзиш […]

Аз васиятҳои Куруш ба писараш

* Эй писари ман! Некӯкор бош, на бадкор; зеро зиндагонии инсон ҷовидон нест ва ҳеч чиз аз кирдори нек шоистатар намебошад. * Эй писари ман! Бишнав туро мегӯям, ки беҳтарин бахшишҳо фарогирӣ ва фародиҳӣ (таълим ва таъаллум) аст; зеро молу микнат (сарват, нерӯ, тавонгарӣ) поён пазирад ва чаҳорпоён […]

Ҳикояте аз Саъдӣ

Корвонеро дар замини Юнон бизаданд ва неъмати беқиёс бибурданд. Бозаргонон гиряву зорӣ карданд ва Худою Пайғамбар шафеъ оварданд, фоида набуд. Чу пирӯз шуд дузди тираравон, Чӣ ғам дорад аз гиряи корвон. Луқмони Ҳаким андар он корвон буд, яке гуфташ аз корвониён: — Магар инонро насиҳате кунӣ ва мавъизае […]