Метка: Фалсафа

Зиндагӣ кардан ба маънои фалсафидан аст // Ҳар инсоне андешаманд аст

Ғуломҳусайни Иброҳимии Динонӣ, файласуфи муосири Эрон, дар посух ба ин пурсиш, ки фалсафа чист ва мардум чӣ фаҳме аз фалсафа доранд, фалсафаро ба “таъаққули дуруст” таъриф кард ва афзуд: “Ҳар одаме меандешад ва таъаққул мекунад, Худованд инсонро оқил офарида, то бо ақли худ кор кунад, аммо андешидан мумкин […]

Ақл ва ишқ

Кадом замон барои як инсони диндор оромиш даст медиҳад?! Сайидюнуси Истаравшанӣ Файласуф, абзори ковишаш ақл аст. Ақли инсон фақат дар баъзе масоил (масалан, масоили риёзӣ) муваффақ ба кашфи воқеият (ҳамон тавр ки ҳаст) мешавад, аммо дар масоили дигар, бахусус масоили метафизикӣ, хеле андак аст, ки муваффақ ба дарки […]

Фалсафа нақли қавл нест

Дуктур Ясрибӣ изҳор дошт: “Мо алъон дар фалсафа фақат нақли қавли дигаронро мекунем. Инки Ибни Сино гуфта: аз яке ҷуз яке содир намешавад, Мулло Садро гуфта: асолат бо вуҷуд аст… Аммо ин ки худам чӣ мегӯям, дар фалсафаи мо камтар дида мешавад…” Ба баҳонаи Рӯзи ҷаҳонии фалсафа Созмони […]

Ибни Сино: ҳакиме роҳнамо

Пруфесур Питер Одомсун, устоди фалсафа дар Донишгоҳи Лудвиг Моксимилёни Муних (Ludwig Maximilian University of Munich) мӯътақид аст, таъсири шигарфе, ки Ибни Сино бар тамаддуни Ғарб гузоштааст, бузургтарин таъсиргузории як файласуф бар тамаддуне бегона дар тӯли таърих аст; ва бар хилофи тасаввури роиҷ дар миёни файласуфони ғарбӣ, ин таъсиргузорӣ […]

Омӯзиши фалсафаро аз куҷо бояд шурӯъ кард?

Яке аз азизон пурсиданд, ки агар бихоҳам фалсафа биёмӯзам, аз куҷо бояд шурӯъ бикунам? Пештар ҳам шабеҳи чунин суоле матраҳ шуда буд ва посухе мухтасар навишта будам, ҳол ҳамон посухро бо андаке изофот меоварам: 1) Нахустин чизе, ки бояд дар ин замина аз он шурӯъ кунед, ин мутолеаи […]

Бояд фалсафаро ба миёни мардум бурд

Ёддошти Яҳё Ясрибӣ, файласуф ва андешаманди эронӣ Броён Меги (Bryan Magee), файласуфи ангилисӣ, ки 89 сол дар ин ҷаҳон зист, барои ман аз як ҷиҳат бисёр қобили таҳсин аст, ва он ин ки: ба иқрори аҳли назар, вай тамоми ҳиммати худро бар ин гузошт, ки фалсафаро ба миёни […]

Ҳикмат, фалсафа ва илм

Ба қалами дуктур Ғуломризо Аъвонӣ, устоди фалсафа ва узви ҳайъати илмии Фарҳангистони улуми Эрон Барои баҳс дар хусуси “ҷойгоҳи ҳикмат дар Эрони имрӯз” бояд нахуст мушаххас кард, ки ҳикмат ба чӣ маъност? Дар чӣ нисбате бо фалсафа ва улуми дигар қарор мегирад? Ва аз чӣ замоне дар Эрон […]

Чаро илм ба фалсафа ниёз дорад?

Ба қалами Сино Фаллоҳзода, пажӯҳишгари фалсафа Аз даврони бостон то сароғози даврони мудерн, улуми табиӣ ва риёзӣ ҳамеша бо фалсафа тавъам будаанд. Бисёре аз андешамандони бузурги даврони бостон назири Афлотун ва Арасту, ки мо имрӯза бештари онҳоро ба хотири нубуғи фалсафиашон мешиносем ва меситоем, дар улуми табиӣ ва […]

Вақте фалсафа ба мусалмонон, масеҳиён ва яҳудиён ниёзе яксон дошт

Ба қалами профессор Питер Одомсун (Peter Adamson) Агар аз шумо бихоҳанд муҳимтарин файласуфи Бағдод дар қарни даҳуми мелодиро ном бибаред, қоъидатан дар бурдани номи Форобӣ тардид ба худ роҳ намедиҳед. Ӯ яке аз маъдуд мутафаккирони ҷаҳони ислом аст, ки номаш барои ғайри мутахассисҳо низ ошност ва ба ҳаққ […]

Фалсафа чист // Ба баҳонаи Рӯзи ҷаҳонии фалсафа

Созмони илмӣ ва фарҳангии СММ (ЮНЕСКО) севвумин панҷшанбе аз моҳи ноябрро ҳар сола барои таҷлил аз андеша ва аҳаммияти он дар зиндагии башарӣ, Рӯзи ҷаҳонии фалсафа ном гузоштааст. Ба ҳамин баҳона, ба манзури муаррифӣ ва баёни чистии фалсафа, матолибе аз китоби “Илм чист? Фаласафа чист?”, таълифи дуктур Абдулкарим […]