Tag: форсӣ

Шаҳрӣ будани як тоҷик ба чист?

Ёддошти Дориюши Раҷабиён Шаҳрӣ будан барои як тоҷик фақат ба маънои зиндагӣ дар шаҳр ва бавежа дар Душанбе нест. Шаҳрӣ будан пеш аз ҳама бо зеҳнияти мо сарукор дорад. Шаҳрӣ ҳамон тоҷикест, ки пеш аз ҳама забони модарии худро медонад ва ба он забон осону беташвиш сӯҳбат мекунад. […]

Тафкики забони “порсӣ” аз “дарӣ”; Ашрафи афғон дунболи чист?

Ба қалами Меҳрдоди Хадир Ашраф Ғанӣ, раисиҷумҳури Афғонистон, дар ойине бо унвони “Гуфтумони таърих, фарҳанг ва ҳувияти миллӣ” гуфтааст: “Афғонистон маҳди забони дарӣ аст. Эрон паҳлавизабон буд. Мо забону адабиёти дариро инкишоф додем. Ҳоло ба мо мегӯянд: Эрони шарқӣ. Эй бародар! Дуздӣ ҳам ҳадд дорад, ҳадд дорад!” Ин […]

Вокунишҳо ба суханони Ашраф Ғанӣ, ки байни “дарӣ” ва “порсӣ” ҷудоӣ қоил шуд

Суханони Ашраф Ғанӣ, раисиҷумҳури Афғонистон дар бораи “забони дарӣ” вокунишҳоеро дар шабакаҳои иҷтимоии эронӣ ва афғон дар пай дошт. Ба гузориши Euronews, Ашраф Ғанӣ, раисиҷумҳури Афғонистон, чанд рӯз пеш (30 январи 2020) дар маросиме бо унвони “Гуфтумони таърих, фарҳанг ва ҳувияти миллӣ”, дар ҷамъи донишҷӯён гуфта буд: “Афғонистон […]

Забони форсиву баҳсҳо атрофи он

Ёддошти Ҳумайро Бахтиёр Чанд рӯз мешавад, ки назари Муҳиддин Кабирӣ, мухолиф ва сиёсатмадори тоҷик перомуни забон ва хатти форсӣ дар шабакаҳои иҷтимоӣ мавриди баҳс қарор мегирад. Бо шиносоӣ аз назари эшон, як рӯзи порлумон ёдам омад. Ин сафҳае аз хотирот, ки ҳоло инҷо мекорам, 10-11 сол қабл мавзӯи […]

Забони порсӣ ва ҳувияти миллӣ

Иртиботи забони порсӣ бо хатти порсӣ иттифоқӣ нест. Ин ки мо танбал ҳастем ва намехоҳем заҳмати омӯхтани хатти порсиро ба фарзандони худ таҳаммул кунем, далел бар бадии хатти порсӣ нест. Аз суханрониҳои дуктур Сайидҳусайни Наср, устоди Донишгоҳи Ҷурҷ Вошинтун Мо усулан ду гуна нерӯи фарҳангӣ дар ҷаҳон дорем […]

Эъҷози забони порсӣ

Барои ин ки каме дар бораи забони порсӣ ва аҳаммияти он ҳарфе зада бошем, нукоте ғурурофаринро аз ин забони ширин истихроҷ кардаем, ки дар идома мехонед: Забони порсӣ дар 29 кишвари ҷаҳон сӯҳбат мешавад, ки дар радифи 6-ум баъд аз забони испониёӣ ва қабл аз забони олмонӣ (аз […]

Вақте қонун аз сӯи муҷрии қонун поймол мешавад

Сайидюнуси Истаравшанӣ Имрӯз (15 июн), ки дар шаҳри Душанбе, пойтахти Ҷумҳурии Тоҷикистон, панҷумин иҷлоси сарони кишварҳои узви Конфронси таъомул ва эътимодсозии Осиё оғоз ба кор намуд, Эмомалӣ Раҳмон, раисиҷумҳури кишвар, дар ифтитоҳияи ин иҷлос, ба унвони мизбон ва раиси давраии ин конфронс, ба забони русӣ суханронӣ кард. Маълум […]

Дидгоҳҳои дуктур Муллоҷонов дар бораи забонҳои помирӣ ва яғнобӣ ва номи забони давлатӣ

(Тарҷумаи ёддоште аз дуктур Парвиз Муллоҷонов дар Фейсбук) Дирӯз дар шабакаи иҷтимоӣ бо ҳамкоронам баҳсу гуфтугӯе доштем дар бораи забонҳои помирӣ ва яғнобӣ. Ба назари ман, ин масъала барои ҷомеаи Тоҷикистон ва ояндаи кишвар, бисёр муҳим аст. Ба ҳамин ҷиҳат, лозим медонам чанд калима дар ин мавзӯъ бигӯям, […]

Шибҳиқорраи Ҳинд; чаро форсӣ ҷояшро ба забони ангилисӣ дод?

Ба қалами Ризо Муҳаммадӣ дар вебгоҳи ВВС форсӣ Имрӯза хелеҳо мепурсанд, чӣ тавр шеъри Ҳофиз тӯтиёни ҳиндиро дар қарни 8 ҳиҷрӣ шакаршикан мекарда, агар бидонанд, ки шеъри Ҳофиз хонандагони бештаре дар Ҳиндустон дошта, шояд таъаҷҷуб кунанд. Шакаршикан шаванд ҳама тӯтиёни Ҳинд, З-ин қанди порсӣ, ки ба Бангола меравад. […]

Номаи саргушодаи Порсӣ Анҷуман ба сарриштадорони Тоҷикистон

Бо дуруд! Ба Раиси ҷумҳури Тоҷикистон, ҷаноби Эмомъалии Раҳмон, Ба Раиси Маҷлиси миллии Маҷлиси Ъолии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ҷаноби Муҳаммадсаъид Убайдуллоев, Ба Раиси Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Ъолии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ҷаноби Шукурҷон Зуҳуров, Ба намояндагони Маҷлиси Ъолии Ҷумҳурии Тоҷикистон. Медонем, ки садаи бистум бисёр талху дарднок барои забони порсӣ дар […]

Оё забоне ба номи “забони помирӣ” вуҷуд дорад?

Ёддошти Умед Ҷайҳонӣ Забонҳои помирӣ лаҳҷаҳои забони форсии тоҷикӣ нестанд, чуноне ки бархе мепиндоранд. Инҳо забонҳои эронӣ ҳастанд, вале форсӣ нестанд. Аммо як забони умумии помирӣ ҳам вуҷуд надорад. “Забонҳои помирӣ” истилоҳи забоншинохтӣ аст ва сарзамини густариши ин забонҳоро нишон медиҳад. Гӯишварони забонҳои помирӣ то чиҳил—панҷоҳ сол пеш […]